Prof. Klaus Schmidt’in eşinden kültür tacirlerine: Biz Göbeklitepe’de oyuncak araba bulmadık

Prof. Klaus Schmidt’in eşinden kültür tacirlerine: Biz Göbeklitepe’de oyuncak araba bulmadık

Kültür ve Turizm Bakanlığı’nın yetki verdiği tek satış merkezi “Müzeden Hediye” adlı internet sitesinde, “kültürel hediyeler” sloganıyla, Türkiye’nin kültür varlığından esinlenerek üretilmiş hediyelik eşyalar, farklı ücretler karşılığında satılıyor. Ancak içlerinde öyleleri var ki, o kültürel varlıkla ilgili uzmanları şaşkınlığa düşürdü.

Sitedeki Göbeklitepe Koleksiyonu’nda, anahtarlık, kupa, kitap ayraçlarının yanında, “Göbeklitepe Heykel Oyuncak Araba” adıyla bir ürün, 25 TL karşılığında satılıyor. 

klaus2Uzun yıllar Göbeklitepe kazılarını yürütmüş, 2014 yılında yitirdiğimiz kazı başkanı Prof. Dr. Klaus Schmidt’in 20 yıllık çalışma arkadaşı ve eşi, arkeolog Çiğdem Köksal-Schmidt, böyle bir ürünün Göbeklitepe’yle bağdaştırılarak satılmasına tepki gösterdi. 

“Biz Göbeklitepe’de oyuncak araba ne zaman bulduk, hem de kilden?” diyen Çiğdem Köksal-Schmidt, yapının tarihi gerçeklerinden soyutlanarak ticarileştirilmesine tepkili.

“Göbeklitepe’de böyle bir eser bulunmadı, o dönemde bu tür eserler yok. Ancak sonraki Kalkolitik Bronz Çağlarında bulunur bu tür minyatür arabalar ve benzerleri. 

Kültür varlıklarının isimlerini vererek ticaret yapmaya kalkışılması, kültür varlığının daha iyi anlaşılmasına ya da korunmasına bir fayda getirmiyor. Aksine bir kitsch’leşme başlıyor. Buna Göbeklitepe’nin hiç ihtiyacı yok ve Klaus da bu konuda çok itina gösterirdi.”

Çiğdem Köksal-Schmidt, kimi haber sitelerinde bu ürünün “Göbeklitepe’deki kazılarda çıkarılan oyuncak araba da birebir boyutlarıyla koleksiyonda” diye tanıtıldığını aktararak, “Müzeden Hediyeler” sitesinin yaptığı, suiistimal olarak niteledi ve bu yanlışın düzeltilmesini istedi. 

Ayasofya’yla zeytinyağının ne ilgisi var?

Sitedeki ilginç ürünlerden bir diğeri “Ayasofya Desenli Zeytinyağı”. 150 TL değer biçilen zeytinyağı “ürünün hikâyesi” denilen şu açıklamayla satılıyor:

“En kaliteli yemeklik zeytin olan Tirilye zeytini ile çini sanatının en güzel buluşması sofralarınıza taşınıyor. Dervişlerin kıyafetlerinden esinlenen desenleri ve çini sanatının geleneksel motiflerini birleştiren şişeleri ile hem gözünüze hem damağınıza kültürel bir keyif yaşatın.” 

Siteden, yine 150 TL’ye Topkapı Sarayı Desenli Zeytinyağı, Noel Baba Desenli Zeytinyağı, Kapadokya Desenli Zeytinyağı ya da İstanbul Desenli Zeytinyağı da satın almak mümkün. 

“Müzeden Hediyeler”, “BKG-Kültürel Mirasın Yeniden Keşfi” adında bir markanın. Bu marka, internet sitelerinde kendini şöyle tarif ediyor:

“T.C. Kültür ve Turizm Bakanlığı’na bağlı 117 müze ve ören yerinin ticari alanlarının işletme yetkisine sahip olan BKG, müze perakendeciliğini 2009 yılından itibaren Döner Sermaye İşletmesi Merkez Müdürlüğü (DÖSİMM) adına yürüten tek marka ve bu alanda faaliyet gösteren Türkiye’nin ilk özel iştirakidir.”

İlginizi Çekebilir

Yorum Yaz

E-postanız paylaşılmaz. * işaretli alanların girilmesi zorunludur.

İptal