Berlin Devlet Kütüphanesi: Staatsbibliothek Unter den Linden

Berlin Devlet Kütüphanesi: Staatsbibliothek Unter den Linden

Dünyanın en önemli araştırma kütüphanelerinden biri olan Berlin Devlet Kütüphanesi 1661 yılında kurulmuş ve 1914 yılına kadar değişik binalarda hizmet vermiş. Aynı yıl İmparator II. Wilhelm’in katılımıyla açılışı yapılan ve Unter den Linden caddesindeki Neobarok binaya taşınan kütüphane, İkinci Dünya Savaşı’ndan sonra şehrin bölünmesiyle iki ayrı binada hizmet vermeye başlamış. Batı Berlin’de H. Scharoun’un tasarladığı ve 1978 yılında açılan kütüphane Potsdamer Strasse, 33 numarada faaliyet gösterirken, Doğu Berlin’de bulunan eski kütüphane kısmen restore edilip yeniden kullanıma açılmış. Doğu ve Batı Almanya’nın birleşmesinden sonra Prusya Kültür Mirası Vakfı’nın bir kurumu olarak yeniden organize olan ve her iki binada da hizmete devam eden kütüphanenin Unter den Linden caddesinde yer alan şubesi uzun süren bir restorasyondan sonra geçtiğimiz günlerde resmi açılışı yapılarak yeniden hizmete girdi.[1]

Foto: Staatsbibliothek zu Berlin – PK
Cephe uzunluğu 107 metre olan binanın genişliği 170 metre, çatı yüksekliği 28 metre, kubbe yüksekliği 36 metredir. Kütüphane binası Unter den Linden, Charlottenstraße, Dorotheenstraße, Universitätsstraße isimli cadde ve sokakların çevrelediği bir parselde yer alıyor.

Pandemi nedeniyle kütüphane şimdilik ziyaretçilere kapalı. Buna rağmen Prusya Kültür Mirası Vakfı Başkanı H. Parzinger, Kültür ve Medya Bakanı M. Grütters, Almanya Federal Meclisi Başkanı W. Schäuble ve Devlet Kütüphanesi Başkanı B. Schneider-Kempf’in katılımlarıyla sade bir açılış töreni düzenlendi. Konukların hemen hepsi yaptıkları kısa konuşmalarda devlet kütüphanesinin Almanya’nın bilim ve kültür hayatının en önemli kurumlarından biri olduğuna belirttiler ve bilimsel, kültürel ilerlemeler için kütüphanelerin önemini vurguladılar. Bu vesileyle hatırlamakta fayda var; Berlin şehri gerek devlet kütüphanesi gerek üniversite kütüphaneleriyle Almanya’nın en önemli bilimsel araştırma kütüphanelerine ev sahipliği yapıyor.

Unter den Linden caddesindeki kütüphane özellikle 20. yüzyıl başına kadar yayımlanmış eserlere yer veriyor. Kütüphane binası 1903-1914 yılları arasında Mimar Ernst von Ihne tasarımına göre inşa edilmiş. Bina hacmi neredeyse Alman Parlamento Binası Reichstag’a eşit olan kütüphane, o dönemde Berlin’i, Londra, Paris gibi kültür merkezleriyle rekabet edebilecek düzeye getirmek için tasarlanmış. İkinci Dünya Savaşı esnasında kütüphanenin önemli bir kısmı daha güvenli yerlere nakledilmiş. 1944 yılında bombalan binanın meşhur Kubbeli Salonu ağır hasar almış. Savaştan sonra hasarlı kubbe yıkılmış ve bina kısmı bir restorasyondan geçmiş. Kütüphaneye ait eserlerin ise ancak bir kısmı Doğu Berlin’deki bu eski yuvasına dönmüş, bir kısmı ise Batı Berlin’de yeni inşa edilen kütüphaneye gönderilmiş.

Foto: Staatsbibliothek zu Berlin – PK- Ceşmeli Avlu

Binanın tamamının restore edilmesine 2000’li yıllarda başlanmış. İlk olarak 2005-2012 yılları arasında büyük bir restorasyon gerçekleşmiş. İkinci aşama restorasyon ise 2012-2019 yılları arasında yapılmış. Her iki süreçte de binanın temelini oluşturan meşe kazıklar çelik olanlarıyla değiştirilmiş, okuma salonları yenilenmiş ve teknik donanımı modernleştirilmiş. Bütün bu çalışmalar esnasında hizmet vermeye devam eden kütüphanenin restorasyon maliyeti ise 470 milyon Euro olmuş.

Foto: Staatsbibliothek zu Berlin – PK

Alt kattan orta kata uzanan mermer merdiven. İleride kırmızı halı döşeli merdivenlerden Okuma Salonuna giriş görülebilir.

On iki milyon kitaba sahip Berlin Devlet Kütüphanesi’nde, ayrıca on binlerce elyazması bulunuyor. Bunlardan Beethoven’ın “9. Senfoni”si ve Luther’in tezleri, UNESCO tarafından Dünya Mirası olarak tescillenmiş. Bach, Mozart, Lessing, Goethe gibi dünyaca ünlü bestecilerin ve yazarların elyazmaları, Japonya ve Çin dahil pek çok ülkeden 200 binden fazla nadir baskı da kütüphanenin salonlarında muhafaza ediliyor. Ayrıca bir milyondan fazla harita ve plan mevcut. Kısaca konuşmacıların neredeyse hepsinin belirttiği gibi bu kütüphane gerçek bir “Hazine Dairesi”.[2]

İki ayrı binada hizmet veren devlet kütüphanesinin ve üniversite kütüphanelerinin yanı sıra Berlin’de faaliyette olan 13 kütüphane daha var. Bu kütüphanelerde 2020 yılında açıklanan rakamlara göre toplam yaklaşık 7 milyon 420 bin adet kitap mevcut. Elektronik kitap ve dergiler hariç olmak üzere, Humboldt Üniversitesi 6 milyon yayına ev sahipliği yaparken, Freie Universität Berlin’de 8 milyon adet, Technische Universität Berlin’in üniversite kütüphanesinde (fakülte kütüphaneleri hariç) ise 2 milyon 300 bin civarında kitap mevcut. Kısaca Berlin bilimsel araştırmalar yapanlar için olağanüstü zenginlikte kütüphaneleriyle Almanya’da ilk sırada yer alıyor.

Foto: Staatsbibliothek zu Berlin – PK – 2013 yılından beri faaliyette olan Okuma Salonu

[1]Açılış Töreni için: https://www.youtube.com/watch?v=RlzV31PX-BM

[2]Bilgiler Devlet Kütüphanesi sayfasından derlenmiştir.https://staatsbibliothek-berlin.de/

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

İlginizi Çekebilir

Yorum Yaz

E-postanız paylaşılmaz. * işaretli alanların girilmesi zorunludur.

İptal