100 uluslararası yazardan Davutoğlu’na açık mektup: Gazetecilere yönelik suçlamaları kaldırın

100 uluslararası yazardan Davutoğlu’na açık mektup: Gazetecilere yönelik suçlamaları kaldırın

Aralarında Monica Ali, Margaret Atwood, Mario Vargas Llosa ve Velimir Kostov’un da bulunduğu yüzden fazla yazar, ortak imzayla bir mektup yayımlayarak, müebbet hapisle yargılanan Can Dündar ve Erdem Gül’e yönelik suçlamaların düşürülmesi için çağrı yaptı. 

The Guardian’da yer alan, Başbakan Ahmet Davutoğlu’na hitaben yazılan mektupta, Cumhuriyet yayın yönetmeni Can Dündar ve gazetenin Ankara temsilcisi Erdem Gül’e yönelik tüm suçlamaları düşürülmesi ve ifade özgürlüğüne yönelik baskıların sona erdirilmesini talep ediliyor.

Uluslararası PEN tarafından organize edilen kampanya kapsamında yazılan mektupta şu ifadeler yer alıyor: 

“Geçtiğimiz yıllarda Türkiyeli yetkililer eleştirileri ve muhalif görüşleri susturmak için olağanüstü bir çaba harcadılar. Bunun Türkiye toplumunun her kesimine etkisi oldu. Yakın zamanda yürürlüğü konulan kanunlar ve gerçekleşen gözaltılar, sadece yazarların ve gazetecilerin ifade özgürlüğünü kısıtlamıyor, aynı zamanda on milyonlarca bireyin temel hak ve özgürlüklerini ciddi anlamda tehdit ediyor.” 

Yazarlar, Başbakan Davutoğlu’na “barışçıl bir biçimde ifade özgürlüğü hakkını kullanan tutuklu tüm yazarların, gazetecilerin salıverilmesi, benzer suçlamaların düşürülmesi ile ifade özgürlüğünü yersiz yere kısıtlayan tüm yasaların feshedilmesi yahut düzenlenmesi” için çağrı yapıyor.

Uluslararası PEN Başkanı Jennifer Clement, “Can Dündar ve Erdem Gül’ün gazetecilik sorumluluklarını yerine getirdikleri için müebbet hapis cezasıyla karşı karşıya kalması, Türkiye’de ifade özgürlüğünün durumunu gösteriyor” dedi: 

Clement , “Ne yazık ki, onların davası münferit değil. Çok sayıda insan ifade özgürlüklerini barışçıl bir biçimde kullandıkları için sorgulanıyor ya da dava ediliyorken, yirmiden fazla yazar da demir parmaklıklar arkasında” diye devam etti.

Mektubun imzacılarından, “Pi’nin Yaşamı”nın yazarı Yann Martel ise “Türkiye’de sivil halkın zarar gördüğüne dair vahim endişelere” sahip olduğunu belirtti: 

“Ülkede çokkültürlü demokrasi filizlenebilirdi. Müthiş bir potansiyel vardı. Bunun yerine otoriter bir rejim yoluna girdi. Bu trajediyi önlemek için elimizden geleni yapmalıyız.”

Mektubun tam metnini paylaşıyoruz:

“Aşağıda imzası olan, tüm dünyada ifade özgürlüğünü korumaya ve savunmaya kararlı yazarlar olarak, Türkiye’de yükselen korku ikliminden ve sansürden, eleştirel seslerin boğulmasından ötürü son derece endişeliyiz.

Geçtiğimiz yıllarda Türkiyeli yetkililer eleştirileri ve muhalif görüşleri susturmak için olağanüstü bir çaba harcadılar. Bunun Türkiye toplumunun her kesimine etkisi oldu; Gezi Parkı’ndaki barışçıl protestoların sert bir biçimde bastırılmasından, çevrimiçi ifade özgürlüğünün artan bir biçimde baskılanmasına; onlarca yazar, gazeteci ve akademisyenin göz altına alınmasına. Geçtiğimiz iki yıl boyunca Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi’ne getirilen ifade özgürlüğü ile alakalı davaların yarısı Türkiye kaynaklı. Yakın zamanda yürürlüğü konulan kanunlar ve gerçekleşen gözaltılar, sadece yazarların ve gazetecilerin ifade özgürlüğünü kısıtlamıyor, aynı zamanda on milyonlarca bireyin temel hak ve özgürlüklerini ciddi anlamda tehdit ediyor.

Sırf geçtiğimiz 12 ayda, ifade özgürlüğünü daha da baskı altına alan yahut sınırlandıran çok sayıda rahatsız edici gelişme yaşandı: İç Güvenlik Yasası’nda polise uyarı yapmadan arama yapma hakkı tanıyan düzenlemeler, Twitter, Facebook ve YouTube’un yinelenen bir biçimde engellenmesi ve sol görüşlü Kürt internet sitelerinin kapatılması. İlaveten, birçok sayıda kitap da ya sansürlendi ya da yasaklandı. 

Geçtiğimiz aylar aynı zamanda, Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın kendisini eleştirenler hakkında, suçlananların dört yıla kadar hapis cezasıyla yargılandıkları “Cumhurbaşkanı’na hakaret” suçlamalarında bulunduğu saldırgan bir kampanyaya da sahne oldu. Adalet Bakanı’na göre, Cumhurbaşkanı Erdoğan 2014 yılında göreve geldiğinden beri bu suçlama sebebiyle 1.845 dava açıldı. Örneğin, Şubat 2016’da “Lağımpaşalı” kitabı nedeniyle Atalay Girgin’e soruşturulma başlatıldı. 

26 Kasım 2015’te günlük gazete Cumhuriyet’in genel yayın yönetmeni Can Dündar ve Ankara temsilcisi Erdem Gül tutuklandı. Mayıs 2015’te MİT’in Suriye’deki İslamcı gruplara silah teslim etmesinin fotoğraf ve video olarak kanıtlarının Cumhuriyet’te yayımlanması üzerine casusluk ve ulusal güvenliği tehditle suçlandılar. Anayasa Mahkemesi’nin hapiste tutulmalarının haklarını ihlal ettiğine yönelik kararı sonrası her ikisi de serbest bırakıldı. Ancak haklarındaki suçlamalar devam ediyor. Yarın yargılanmaya başlayacaklar. İnanıyoruz ki Can Dündar ve Erdem Gül gazeteci olarak işlerini yaptıkları için müebbet hapisle yargılanıyorlar. 

Yüzden fazla akademisyen, Türkiye’nin güneydoğusundaki askeri operasyonların sonlandırılmasını isteyen bir bildiriye imza attıkları için soruşturma altında. Bölgeden haber yapmaya çalışan gazeteciler, ya bölgeye ulaşamıyor ya da tutuklanıyor. Kasım 2015’ten beri üç gazetecinin ölmesi, gazetecilerin durumuna yönelik artan tehlikeyi gözler önüne seriyor. 4 Mart 2016’da Cihan Haber Ajansı, Today’s Zaman ve Zaman’ın dahil olduğu Feza Medya Grubu’na kayyum atanması da kınanan bir başka hareket. 

İfade özgürlüğü -ki Türkiye anayasasında korunmaktadır- demokratik ve adil bir toplumun esasıdır. Açık, özgür ve çoksesli bir toplum için, bireyler inandıkları ya da ifade ettikleri için intikam ve sansür korkusu hissetmeden yaşayabilmelidir. Başbakan Ahmet Davutoğlu’nu, ifade özgürlüklerini barışçıl bir biçimde kullandıkları için tutuklanan tüm yazarları, gazetecileri salıvermeye, Can Dündar ve Erdem Gül de dahil, benzer suçlamaları düşürmeye ve ifade özgürlüğünü yersiz yere kısıtlayan tüm yasaları feshetmeye yahut düzenlemeye davet ediyoruz.

Abraham T Zere PEN Eritrea

Adonis (Ali Ahmad Said Esber)

Aleid Trujens

Alejandro Sánchez-Aizcorbe

Alfredo de Zayas PEN İsviçre 

Álvaro Durand

Andrey Bitov PEN Rusya

Anthony Cohan

Antonio Della Rocca Trieste PEN

Arpad Vicko

Bei Ling Bağımsız Çin PEN Merkezi 

Breyten Breytenbach PEN Afrikan

Burhan Sönmez Writers Circle üyesi

Carles Torner Uluslararası PEN 

Carlos Rene Garcia Escobar PEN Guatemala

Carmes Arenas PEN Katalonca

Christoph Ransmayr

Colm Tóibín Writers Circle üyesi

David Lagercrantz Writers Circle üyesi

David Bezmozgis

DBC Pierre

Drew Campbell PEN İskoçca

Ece Temelkuran

Elfriede Jelinek

Elif Shafak Writers Circle üyesi

Elisabeth Nordgren

Emile Martel PEN Quebec

Emmanuel Pierrat

Eugene Schoulgin Uluslararası PEN başkan yardımcısı

Fflur Dafydd

Frankie Asare-Donkoh PEN Gana

Freya Klier

Gabrielle Alioth

Gillian Clarke

Gloria Guardia Uluslararası PEN başkan yardımcısı

Gojko Bozovic

Gustáv Murín

György Dragomán

Gwyneth Lewis

Hanan al-Shaykh Writers Circle üyesi

Hanan Awwad PEN Filistin

Hans-Christian Oeser

Herta Müller

Homero Aridjis Uluslararası PEN emekli başkanı; Writers Circle üyesi

Jarkko Tonti

Jennifer Clement Uluslararası PEN başkanı

Jiro Asada PEN Japonya; 

JM Coetzee Uluslararası PEN başkan yardımcısı

Joanne Leedom-Ackerman Uluslararası PEN; Writers Circle üyesi

John Ralston Saul Uluslararası PEN emekli başkanı; Writers Circle üyesi

Josef Haslinger PEN Almanca

Judith Rodriguez Writers Circle üyesi

Judyth Hill PEN San Miguel 

Karl Ove Knausgaard Writers Circle üyesi 

Kay Boland PEN İrlanda

Kirsten Thorup

Kirsty Gunn

Lauren Beukes

Lucina Kathmann Uluslararası PEN 

Luisa Valenzuela PEN Arjantin 

Madgda Carneci PEN Romanya

Magali Tercero PEN Meksiko

Mandla Langa

Manon Uphoff PEN Hollanda

Marcela Valencia Tsuchiya

Margaret Atwood Uluslararası PEN emekli başkanı; Writers Circle üyesi

Margie Orford PEN Güney Afrika

María Gabriela Mizraje

Mario Vargas Llosa Uluslararası PEN emekli başkanı

Martin Putnam PEN ABD merkezi

Maureen Freely PEN İngilizce

Menna Elfyn PEN Galler

Michael Ondaatje

Milan R Simic 

Mille Rode

Monica Ali

Moris Farhi Uluslararası PEN başkan yardımcısı

Neda Nikolić Bobić 

Nedzad Ibrahimovic PEN Bosna Hersek

Nguyên Hoàng Bao Viêt 

Nicholas Kawinga PEN Zambiya

Ola Larsmo PEN İsveçce

Owen Sheers

Patricia Morey

Per Wästberg Uluslararası PEN emekli başkanı

Per Øhrgaard PEN Danca

Peter Zilahy

Randy Boyagoda PEN Kanada

Rohinston Mistry

Ronald Harwood Uluslararası PEN emekli başkanı

Salil Tripathi Uluslararası PEN 

Sirpa Kähkönen PEN Fince

Sjón PEN İzlandaca

Sofi Oksanen Writers Circle üyesi

Suzanne Nossel PEN Amerika

Tulio Mora PEN Peru

Velimir Kostov

Vida Ognjenovic PEN Sırbistan; Writers Circle üyesi

Vladislav Bajac

Vonne van der Meer 

William Nygaard PEN Norveçce

Yann Martel Writers Circle üyesi

Zaradecht Hajo PEN Kürtçe

Zeynep Oral PEN Türkçe

Hazırlayan: Haziran Düzkan

İlginizi Çekebilir

Yorum Yaz

E-postanız paylaşılmaz. * işaretli alanların girilmesi zorunludur.

İptal