‘Renklerle yazılmış şiir’: Etel Adnan’ın eserleri Pera Müzesi’nde

‘Renklerle yazılmış şiir’: Etel Adnan’ın eserleri Pera Müzesi’nde

Ressam, şair ve yazar Etel Adnan’ın 60 yıllık üretiminin tüm dönemlerini kapsayan eserleri, “Etel Adnan: İmkânsız Eve Dönüş” başlıklı sergiyle Pera Müzesi’nde ziyarete açıldı. Retrospektif niteliğindeki sergi 8 Ağustos’a kadar görülebilecek.

Küratörlüğünü Serhan Ada ile Simone Fattal’ın birlikte yaptığı sergi, Etel Adnan’ın savaş, sürgün, göç, kayıplarla geçen yaşamına ve çok katmanlı dünyasına odaklanıyor. Beyrut’ta çokdilli, çokdinli ve çokkültürlü bir ailede dünyaya gelen sanatçının bu zengin kimliğini yansıtan; yağlı boya, desen, baskı, seramik, halı, leporello (akordeon şeklinde katlanmış defter) ve film gibi çok farklı alanlarda ürettiği eserleri “İmkânsız Eve Dönüş” sergisinde bir araya getirildi. Sanatçının eserleriyle ilk kez tanışacak ziyaretçiler, farklı dönemlerde yapılmış söyleşilerin video kayıtlarını da görebilecek.

Üretimlerinde iki temel ifade aracını, yazıyı ve resmi, bazen birbirinden ayrı bazen birbirinin içinde kullanan sanatçı, eserlerinde fiziksel dünyayı doğallıkla yorumluyor. Adnan’ın çalışmaları, özgün soyut manzaraları ve öncelikle dağları renk, yazı, hafıza ve zaman gibi konuları işlediği eserleri dünyayla kurduğu hassas ve dinamik ilişkiyi de yansıtıyor.

‘Etel’in tüm eseri bir şiirdir’

Şam doğumlu Müslüman Arap bir baba ile İzmirli Ortodoks Rum bir annenin, her ikisinin de cemaatlerinden dışlanmasına sebep olan evliliğinden Beyrut’ta dünyaya gelen Etel Adnan’ın tüm yapıtları köklerinin izlerini taşıyor. Küratörlerden Serhan Ada, sanatçının kimliğinin göç, sürgün ve iltica gibi kavramlarla şekillendiğini belirterek, sergiyi düzenlerken sanatçının eserlerini bütüncül bir yaklaşımla ele aldıklarını söyledi. Ada, “Etel’in tüm eseri bir şiirdir. Bildiğimiz şiir biçiminde, manzum olmayanlar da dahil. Zaten tüm görsel eseri de renklerle yazılmış bir şiir değil mi?” dedi.

Serginin eş küratörü Simone Fattal ise sanatçının tek bir çerçeveden bakılarak anlaşılmasının imkânsız olduğunu vurgulayarak, “Etel Adnan hem şair hem yazar hem halı desinatörü hem de ressam ve bu yönlerinden yalnızca herhangi biriyle anlatılamaz. Tüm özellikleriyle anlaşılmalı, tüm özellikleri birlikte incelenmelidir” ifadelerini kullandı.

Etel Adnan hakkında:

1925’te Beyrut’ta doğdu. Öğrenimine bir Fransız kız okulunda başladı. Paris’e, Sorbonne Üniversitesi’ne felsefe ve estetik eğitimi almaya gitti. Ardından ABD’ye göç eden ve doktora eğitimine Berkeley ve Harvard gibi tanınmış üniversitelerde devam etti. Sanatçı, Arap dünyasındaki hareketlilik sürerken 1972 yılında Beyrut’a, kendi deyimiyle “sürgünden sürgüne” döndü. Ancak on yıllar önce bıraktığı şehrinin ufkunda yeniden bir savaş beliriyordu. Savaş sona ermeden Beyrut’tan yeniden gönüllü sürgüne, Kaliforniya’ya gitti ve böylece hayatının geri kalanını, Amerika-Lübnan-Fransa üçgeninde sürdürmeye devam etti.

Etel Adnan

Resim yapmaya, edebiyata olan ilgisini keşfettikten çok sonra, 1959 yılında başlayan Etel Adnan, eserlerini ilk olarak San Francisco’daki sanat merkezleri ve galerilerde sergilemeye başladı. Beyrut’a geri döndüğü döneme kadar geçen sürede leporello ve kilim dokuma sanatlarına olan ilgisinin farkına vararak bu alanlara yöneldi. Beyrut’ta Al Safa gazetesinde çalışırken ilk kişisel sergisini Dar-al Fan’da açtı.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

İlginizi Çekebilir

Yorum Yaz

E-postanız paylaşılmaz. * işaretli alanların girilmesi zorunludur.

İptal